Mandalay ဒီေဒသဟာေတာ့ အထက္ျမန္မာျပည္ရဲ့အသည္းနွလံုးလုိ့ဆုိလုိ့ရပါတယ္။ ေနာက္ျပီးေတာ့ ျမန္မာ့ယဥ္ေက်းမွု၊အနုပညာေတြေပါင္းစံုရာေဒသတစ္ခုလုိ့လည္းသိထားျကပါတယ္။မႏၱေလးဆုိတာရန္ကုန္ျပီးသြားရင္ ေနာက္ကလုိက္တဲ့ ျမန္မာနုိင္ငံရဲ့ ဒုတိယအျကီးဆံုးျမိဳ့ေတာ္ျကီးတစ္ခုလည္းျဖစ္ပါတယ္။ ေနာက္တစ္ခုအေနနဲ့ကေတာ့ မႏၱေလးျမိဳ့ေတာ္ျကီးဟာ ျမန္မာနုိင္ငံရဲ့ ေနာက္ဆံုးမင္းဆက္ ေတာ္၀င္ဘုရင္ေတြနန္းစုိက္ခဲ့တဲ့ ေနရာလည္းျဖစ္ပါတယ္။ မႏၱေလးျမိဳ့ဟာဧရာ၀တီျမစ္ရဲ့ အေရွ့ဘက္ကမ္းတစ္ေလ်ွာက္မွာတည္ရွိပါတယ္။ ျမိဳ့ရဲ့ တည္ေနရာကေရရလြယ္တဲ့ေနရာတစ္ေလ်ွာက္မွာ ရွိေနတာရယ္ ျမိဳ့တည္ထားပံုရယ္ေျကာင့္အထက္ျမန္မာျပည္ရဲ့ စီးပြားေရးအခ်က္အခ်ာက်တဲ့ေဒသတစ္ခု ျဖစ္ေနပါတယ္။

စိတ္၀င္စားဖုိ့ေကာင္းတဲ့ နာမည္ျကီးတဲ့ေနရာမ်ား

 

ဦးပိန္ တံတား။

 

Mandalay-Region

ဒီတံတားျကီးကုိလူအင္အားနဲ့ က်ြန္းသစ္ေတြအသံုးျပဳကာေဆာက္ထားျပီးအရွည္ဆံုးက်ြန္းတံတားဆုိျပီးသတ္မွတ္ထားျကပါတယ္ အရွည္ကေတာ့ 1.2km ရွိျပီးသူ့ကုိ ၁၈၅၉ခုနွစ္ကေဆာက္ထားပါတယ္။ တံတားကေတာ့ အမရပူရ နားကေတာင္သမန္အင္းနားမွာတည္ရွိပါတယ္။ တံတားျကီးေဆာက္ခဲ့ျခင္းရည္ရြယ္ခ်က္ကေတာ့ ေဒသခံေတြအတြက္ ကန္ျကီးကုိေက်ာ္ျပီးလမ္းေလ်ွာက္ျဖတ္ဖုိ့အတြက္ ရည္ရြယ္ျပီးေဆာက္ခဲ့ျခင္းျဖစ္ပါတယ္။ ဒီတံတားျကီးဟာဆုိရင္ ကမၻာလွည့္ခရီးသြားေတြကုိအဆြဲေဆာင္နုိင္ဆံုးအရာတစ္ခုျဖစ္ျပီးသူ့ကုိစေဆာက္ခဲ့တဲ့ ရည္ရြယ္ခ်က္အတုိင္းလည္းလူေတြ ေန့စဥ္ျဖတ္သန္းသြားလုိ့ရေအာင္ နွစ္ေပါင္းျကာရွည္စြာေဆာင္ရြက္ေနဆဲျဖစ္ပါတယ္။ တံတားျကီးနားမွာအမွတ္တရပစၥည္းေရာင္းဆုိင္မ်ား၊ စားေသာက္ဆုိင္မ်ား၊ အမွတ္တရလက္ေဆာင္မ်ား ၀ယ္ဖုိ့ ဆုိင္ေတြအမ်ားျကီးရွိပါတယ္။ ဦးပိန္တံတားဟာကမၻာလွည့္ခရီးသြားေတြနဲ့ လူတန္းစားအလြွာအားလံုးတို့အတြက္ လွပတဲ့ ရွုခင္းေတြ ျကုိက္သူေတြအားလံုးအတြက္ ဓာတ္ပံုလွလွေလးရုိက္ဖုိ့၊ ဗီဒီယိုလွလွေလးရုိက္ဖို့အတြက္ နတ္ဘံုနတ္နန္းပါပဲ။ တံတားျကီးကုိသြားလည္ဖုိ့အေကာင္းဆံုးအခ်ိန္ကေတာ့ ညေနေန၀င္တာကုိ တံတားကေနျကည့္ဖုိ့အတြက္ ျဖစ္တာေျကာင့္ ညေနေစာင္းေလာက္မွာေကာင္းကင္ျကီးနဲ့ေအာက္ကကန္ရဲ့ေရျပင္ကေရြွေရာင္တျဖတ္ျဖတ္လတ္တဲ့ လွပတဲ့ ရွုခင္းကုိ ျကည့္ျပီး ေန၀င္ခ်ိန္ေတြကုိ ေစာင့္ျကည့္လုိ့ရပါတယ္။ ဦးပိန္တံတားကေနျမင္ရတဲ့ ေန၀င္ခ်ိန္ပံုေတြကုိ ပို့စ္စကဒ္ေတြ၊ ပန္းခ်ိီကားေတြ ဓာတ္ပံုေတြ မေရမတြက္နုိင္ေအာင္ ရွိေနခဲ့ျပီးသား ျဖစ္ပါတယ္။

.

မႏၱေလးေတာင္။

 

Mandalay-Region

ေပေပါင္း ၇၉၀ (၂၄၀မီတာ) အျမင့္ရွိျပီး မႏၱေလးျမိဳ့ရဲ့အျမင့္ဆံုးေနရာမွာထင္ရွားစြာဒီေတာင္ကရွိေနပါတယ္။မႏၱေလးေတာင္ဟာဆုိရင္ ျမိဳ့လည္ေခါင္ကေနျပီးအေရွ့ေျမာက္ဘက္ေလာက္မွာတည္ရွိပါတယ္။ ေတာင္ထိပ္မွာေတာ့ ဆုေတာင္းျပည့္ဘုရားရွိျပီးအံ့ျသစရာဗိသုကာလက္ရာနဲ့သပၸာယ္စြာတည္ထားပါတယ္။ ေတာင္ေပါ ္ကေနျကည့္ပါက မႏၱေလးတစ္ျမိဳ့လံုးကုိ ျခံဳျပီးအကုန္ျမင္ေနရပါတယ္။ တိမ္ကင္းစင္တဲ့ေနသာတဲ့ေန့မ်ိဳးမွာဆုိပါက မုိးကုတ္စက္၀ုိင္းစြန္းထိျမင္ရပါတယ္။ ေတာင္ေျခကေနျပီးေတာ့ ထိပ္ဆံုးအျမင္ရဆံုးေနရာထိဆုိပါကေလွကားထစ္ ၁၇၉၂ထစ္ရွိပါတယ္။လမ္းတစ္၀က္ေလာက္မွာေတာ့ မတ္တပ္ရပ္ေနတဲ့ ရပ္ေတာ္မူဗုဒၶရုပ္ပြားေတာ္ရွိကာရုပ္ပြားေတာ္ရဲ့ ညာလက္ေတာ္ကျမိဳ့ဘက္ကိုလက္ညြွန္ျပေနတဲ့ ပံုစံထုထားပါတယ္။ ေျပာျကတာကေတာ့ ဗုဒၶရုပ္ပြားေတာ္ကအခုနန္းတြင္းတည္ရွိတဲ့ေနရာမွာ ျကီးက်ယ္ျမင့္ျမတ္တဲ့ နန္းေတာ္ျကီးတစ္ခု၊ဘုရင္ေတြအတြက္ ေနရာတစ္ခု ျဖစ္မယ္လုိ့ နမိတ္ဖတ္ခဲ့တယ္ညြွန္ျပခဲ့တယ္လုိ့ ဆိုျကါပတယ္။ ေတာင္ေပါ ္မေရာက္ခင္နားေလးမွာေျမြျကီးနွစ္ေကာင္ ရုပ္ထုလည္းရွိပါေသးတယ္။ ရပ္ေတာ္မူဗုဒၶရုပ္ပြားေတာ္ဆီကုိလာဖူးတဲ့ေျမြျကီးနွစ္ေကာင္ရွိခဲ့တယ္ဆုိတဲ့ အမွတ္တရအေနနဲ့ရုပ္ထုထုထားတာျဖစ္ပါတယ္။ အေကာင္းဆံုးလည္ဖုိ့ေကာင္းတဲ့အခ်ိန္ကေတာ့ ညေနခင္းေန၀င္ခ်ိန္ ၅နာရီ ၅ခြဲေလာက္ကအေကာင္းဆံုးျဖစ္ပါတယ္။

ျမန္မာ့ရုပ္ေသး

 

Mandalay-Region မႏၱေလးမွာအရမ္းနာမည္ျကီးတဲ့ ရုပ္ေသးျပတဲ့ ျပဇာတ္ရံုျကီးရွိပါတယ္။ စင္ေသးေသးေလးေပါ ္မွာအလွဆင္ထားတဲ့ ရုပ္ေသးရုပ္ေလးေတြဟာေရွးေခတ္ သမုိင္းေျကာင္းေတြ၊ျမန္မာ့ရုိးရာပံုျပင္ေတြကိုအေရာင္စံုလင္စြာ၊ က်ြမ္းက်င္စြာအေသးစိတ္ကျပေဖ်ာ္ေျဖျကပါတယ္။ ရုပ္ေသးစင္ေပါ ္ကကားလိပ္ေလးကုိ မ တင္လုိက္တာနဲ့ စင္ေပါ ္မွာလက္နဲ့ျပဳလုပ္ထားတဲ့အရမ္းကုိအေသးစိတ္က်တဲ့ ရုပ္ေသးရုပ္ေလးေတြရယ္ ရုပ္ေသးကျပေဖ်ာ္ေျဖတဲ့ သူေတြကလည္းအသက္၈၀နဲ့၉၀ျကားေလာက္ ေတြျဖစ္တာကုိေတြ့လုိက္ရလု့ိအရမ္းအံ့ျသျကရပါတယ္။ ဒီရုပ္ေသးကျပသူေတြဟာနွစ္ေပါင္းမ်ားစြာရုပ္ေသးကျပ ျပဳလုပ္ေဖ်ာ္ေျဖလာျကတဲ့သူေတြျဖစ္လုိ့အရမ္းကုိ က်ြမ္းက်င္ျကကာကမၻာ့စင္ျမင့္ေပါ ္ေတြမွာေတာင္ျပသခဲ့ျကဖူးတဲ့သူေတြျဖစ္ပါတယ္။ အံ့ျသစရာေကာင္းတဲ့ လွပတဲ့ မတူထူးျခားတဲ့ ရုပ္ေသးမ်ိဳးစံုကုိလည္းဒီေနရာမွာ၀ယ္ယူလုိ့ရပါတယ္။

မဟာမုဏိဘုရား။
Mandalay-Region

မႏၱေလးမွာအရမ္းကုိနာမည္ျကီးေက်ာ္ျကားတဲ့ ဗုဒၶဆင္းတုေတာ္ ဘုရားတစ္ဆူျဖစ္ပါတယ္။ ေန့စဥ္နဲ့အမ်ွ ေထာင္ခ်ီတဲ့ဘုရားဖူးေတြဟာ ၁၃ေပ အျမင့္ရွိတဲ့ ထုိင္ေတာ္မူမဟာမုဏိဗုဒၶ ရဳပ္ပြားေတာ္ကုိလာေရာက္ဖူးေမ်ွာ္ျကပါတယ္။ ဒီဘုရားျကီးဟာဆုိရင္ လြန္ခဲ့တဲ့ နွစ္ေပါင္း ၂ေထာင္ေက်ာ္ကတည္းက တည္ထားခဲ့တာလု့ိယူဆရပါတယ္။ နွစ္ေပါင္းရာခ်ီကတည္းကဘုရားျကီးကုိေရြွဆုိင္းေတြ ပူေဇာ္ခဲ့တာေျကာင့္မုိ့ဘုရားျကီးရဲ့ ကုိယ္ထည္မွာေရြွေတြေျကာင့္အဖုအထစ္ေတြနဲ့ျဖစ္ကာေရြွထုထည္အစစ္ကုိ ၆လက္မ ထုေလာက္ရွိေနျပီျဖစ္ပါတယ္။ ေရြွဆုိင္းကပ္တဲ့အခါမွာလည္းအမ်ိဳးသမီးေတြကေတာ့ လက္နဲ့အနီးကပ္သြားကပ္လုိ့မရပါဘူးအမ်ိဳးသားေတြသာသြားျပီးကပ္ခြင့္ရွိပါတယ္။ ေရြွဆုိင္းကပ္တဲ့အခါဘုရားျကီးရဲ့ မ်က္နွာေတာ္ကုိကပ္ခြင့္မရွိပါဘူး။ ဘုရားျကီးရဲ့ မ်က္နွာေတာ္ကုိ မနက္၄နာရီမွာ ေန့စဥ္ မ်က္နွာေတာ္သစ္ေပးျခင္း ျပဳလုပ္ျကပါတယ္။မဟာမုနိဘုရားရဲ့ အေရွ့ေျမာက္အျပင္ဘက္ အထြက္မွာေတာ့မဟာဗုဒၶဓမၼ ျပတုိက္ျကီးရွိျပီးဗုဒၶျမတ္စြာဘုရားရဲ့ သက္ရွိထင္ရွားရွိစဥ္ကအေျကာင္းအရာမ်ားကုိပံုျပင္သဖြယ္ ျပသထားတဲံအနုပညာလက္ရာမ်ား၊ ေရွးေခတ္ကတူးေဖာ္ရရွိခဲ့တဲ့ သမုိင္း၀င္လက္ရာပစၥည္းမ်ားျပသထားတဲ့ ျပတုိက္ရွိပါတယ္။အလယ္ေပါက္ အေဆာင္ကေနျပီးေတာ့ သြားရင္အေပါ ္က အမိုးမွာေရြွေတြနဲ့ မုိးထားတဲ့ လွပရွုပ္ေထြးေနတဲ့အမုိးရွိျပီးရွည္လ်ားလွတဲ့ကြန္ကရစ္ေဟာခန္းျကီးေန ၄မ်က္နွာဘက္လံုးကုိ သြားတဲ့ လမ္းေတြရွီပါတယ္။ ဘုရားရဲ့ေဆာင္းတန္းေလးဘက္လံုးမွာဘုရားတရားနဲ့ဆုိင္တဲ့ ပစၥည္းပစၥယေတြ ေရာင္းတဲ့ဆုိင္ေတြနဲ့ေနရာလပ္မက်န္ေအာင္ ျပည့္ေနပါတယ္။ အေနာက္ဘက္အေပါက္ဟာဆုိရင္ေတာ့ ၈၄လမ္းဘက္ကုိ ေရာက္ျပီးေတာ့ အဲ့ဘက္ကေနထြက္လုိက္မယ္ဆုိရင္ လွပ က်ြမ္းက်င္စြာထုလုပ္ထားတဲ့ ဗုဒၶရုပ္ပြားေတာ္အဆူဆူ ျပဳလုပ္တဲ့ ဆုိင္ေတြ၊ေနရာေတြကုိသင္ေတြ့ရမွာပါ။

ဗားကရာေက်ာင္း

Mandalay-Region ဒီဘုန္းျကီးေက်ာင္းကေတာ့ အင္း၀မွာ လူသိမ်ားေက်ာ္ျကားခဲ့တဲ့ ဘုန္းျကီးေက်ာင္းတစ္ခုပဲျဖစ္ပါတယ္။ လွပတဲ့က်ြန္းသစ္ေတြေဆာက္ထားတဲ့ဘုန္းျကီးေက်ာင္းကုိ၁၈၃၄ခုနွစ္က ေဆာက္လုပ္ခဲ့ျပီး အင္း၀ရဲ့ နာမည္ျကီးအေက်ာ္ျကားဆံုးကမၻာ့လွည့္ခရီးသည္ေတြကုိဆြဲေဆာင္နုိင္တဲ့ေနရာတစ္ခုျဖစ္ပါတယ္။ ဒီေက်ာင္းကုိေတာ့ က်ြန္းသစ္ေဒါက္တုိင္ ၂၆၇နဲ့ ေဆာက္ထားျပီးအျကီးဆံုးက ေပ၆၀ရွည္ကာ ၉ေပမ်ွအက်ယ္ရွိပါတယ္။ အဲ့ဒါေျကာင့္ပဲဒီေက်ာင္းဟာေအးျမျပီးေတာ့ ဆုေတာင္းလုိ့ေကာင္း၊ တရားမွတ္လုိ့ေကာင္းတဲ့ေနရာတစ္ခုျဖစ္ျပီးေရွးေဟာင္းက်မွုကုိလည္းခံစားျမင္ေတြ့ရမွာပါ။ သစ္သားမွာေတာ့ ေဒါင္းပံုစံ၊ ျကာပန္းပံုစံဒီဇုိင္းေတြကုိဆြဲထားပါတယ္။ ကမၻာ့လွည့္ခရီးသြားေတြ၊ လာလည္တဲ့သူေတြနဲ့ အျမဲမျပတ္ျပည့္ေနတာေတာင္မွ ဒီေက်ာင္းျကီးဟာဆုိရင္ ဘုန္းျကီးေက်ာင္းတစ္ခုအျဖစ္ေကာင္းစြာလည္ပတ္နုိင္ပါေသးတယ္။ မႏၱေလးမွ လူမ်ား။

မႏၱေလးမွ လူမ်ား။

မႏၱေလးလူဦးေရဟာအခုလက္ရွိမွာတစ္သန္းလုိ့ ခန့္မွန္းရျပီး ၂၀၂၅ေလာက္မွာ ၁သန္းခြဲေလာက္ထိတုိးလာမယ္လို့ေမ်ွာ္လင့္ထားျကပါတယ္။ မႏၱေလးကုိ ျမန္မာ့ယဥ္ေက်းမွုအခ်က္အခ်ာက်ရာအဓိကေဒသလုိ့ သတ္မွတ္ခဲ့ျကေသာ္လည္းလြန္ခဲ့တဲ့ နွစ္ေပါင္း၂၀ေလာက္ကစျပီး ဟန္ တရုတ္လူမ်ိဳးေတြ ၀င္ေရာက္လာတာေျကာင့္ လက္ရွိလူမ်ိဳးစုအေပါ ္သက္ေရာက္မွုရွိလာပါတယ္။ အိႏၵိယကေနေရြွ့ေျပာင္းလာသူေတြကလည္းလက္ရွိ မႏၱေလးမွာေနထုိင္ေနျကပါတယ္။ ျမန္မာစကားကအဓိကဘာသာစကားျဖစ္ေသာ္လည္းပဲတရုတ္စကားတရုတ္လူမ်ိဳးေတြကပိုမိုမ်ားျပားတုိးပြားလာေနပါတယ္။ ျမိဳ့ေပါ ္ေတြမွာေတာ့ အဂၤလိပ္စကားကုိတတိယဘာသာစကားအျဖစ္ အသံုးျပဳျကပါတယ္။

မႏၱေလးခံတပ္နွင့္ က်ံဳး။

 

Mandalay-Fort

မႏၱေလးခံတပ္၊ နန္းတြင္းတုိ့ဟာ မႏၱေလးနွင့္ျမန္မာနုိင္ငံတုိ့ရဲ့အျကီးမားဆံုးဂုဏ္ယူစရာေနရာတစ္ခုျဖစ္ပါတယ္။ ဒီခံတပ္ျကီးကုိမင္းတုန္းမင္းကတည္ေဆာက္ခဲ့ျပီးမင္းတုန္းမင္းညီေတာ္ ပုဂံမင္း ျပီးတဲ့ေနာက္ မင္းေရြွျမိဳ့ေတာ္ကုိ၁၈၅၀မွာမႏၱေလးကုိ ျမိဳ့ေတာ္အျဖစ္ေရြွ့ခဲ့ပါတယ္။ ခံတပ္ျကီးရယ္၊လွပတဲ့နန္းေတာ္ျကီးရယ္နဲ့အျခားေသာအရာေတြအားလံဳးကုိ၁၈၅၇မွာ ေဆာက္ခဲ့ပါတယ္။ ခံတပ္ျကီးကုိေတာ့နံရံအျကီးအထူျကီးေတြနဲ့ က်ံဳးျကီးကကာရံထားပါတယ္ ။နံရံျကီးဟာအလြန္ပဲျကီးမားျပီးအက်ယ္ျကီးျဖစ္တာမုိ့ ဘယ္ေနရာကျကည့္ျကည့္ျမင္ေနရျပီးနံရံနားမွာအကာအကြယ္ဖုိ့အတြက္ အေစာင့္ေတြပါ ထားပါတယ္။ ဒုတိယကမၻာစစ္ျဖစ္တဲ့အခါမွာ ျမန္မာနုိင္ငံကုိဂ်ပန္ေတြအုပ္စုိးခ်ိန္ ဂ်ပန္ေတြရဲ့ ရန္သူေတြနဲ့အျပန္အလွန္ တုိက္ခုိက္က်ရင္းအထဲကနန္းတြင္းကိုဗံုးဒဏ္၊ စစ္ေဘးဒဏ္နဲ့ ဖ်က္စီးခံလုိက္ရပါတယ္။ဒီလုိဖ်က္ဆီးျခင္းမခံရခင္မွာနန္းတြင္းထဲက က်ြန္းသစ္နဲ့ေဆာက္ထားတဲ့ ဘုန္းျကီးေက်ာင္းကုိနန္းတြင္းအျပင္ဘက္ကိုေရြွ့လုိက္တာေျကာင့္ အျပင္မွာအေကာင္းအတုိင္းက်န္ေနခဲ့တာျဖစ္ပါတယ္။ မႏၱေလးေတာင္ေျခမွာရွိတဲ့ ေတာ္၀င္နန္းေတာ္ဘုန္းျကီးေက်ာင္းဟာဆုိရင္ အခုအခ်ိန္မွာ မႏၱေလးျမိဳ့ရဲ့အဓိကအဆြဲေဆာင္နုိင္ဆံုးအရာေတြထဲကတစ္ခုအျဖစ္ရွိေနပါတယ္။နန္းတြင္းကို ၁၉၉၀ခုနွစ္မွာ အရင္ကပံဳစံအတုိင္း ျပန္လည္တည္ေဆာက္ခဲ့ပါတယ္။မိဖုရားေတြအတြက္နန္းေဆာင္မ်ားအျခားေသာနန္းေဆာင္မ်ားကုိ ျပန္လည္ေဆာက္လုပ္ခဲ့ပါတယ္။ နန္းျမင့္ေမ်ွာ္စင္ဟာဆုိရင္ က်ံုးျကီးပတ္လည္ ၃၆၀ဒီဂရီကုိလွည့္ျကည့္လုိ့ရျပီးရင္သပ္ရွုေမာဖြယ္ျမင္ကြင္းေတြကုိျမင္ရတာမုိ့ ေသခ်ာေပါက္သြားကိုလည္ရမယ့္ေနရာျဖစ္ပါတယ္။က်ံဳးပတ္ပတ္လည္ကိုကာထားတဲ့ နံရံေတြကအျမင့္အေနနဲ့ ၈မီတာ၊အထူအေနနဲ့ ေအာက္ေျခက ၃မီတာ၊အထက္ဘက္ကို ၁.၅မီတာထိထူကာ အုတ္ခဲေတြနဲ့စီျပီးျပဳလုပ္ထားပါတယ္။ ေလးဘက္ေလးတန္ကုိ ၂ကီလုိမီတာရွည္ကာက်ံုးကေတာ့ မီတာ၇၀ရွိျပီး အနက္က ၃မီတာရွိပါတယ္။ခံတပ္ျကီးကုိေတာ့ သိပ္မျကာေသးမီကပဲ ျပန္လည္ျပဳျပင္ထားပါေသးတယ္။ အခုေခတ္ ေဆာက္လုပ္မွုပံုစံဒီဇုိင္းအတို္င္း ျပန္လည္မြမ္းမံထားပါတယ္။ ဘယ္လုိပဲေျပာေျပာမႏၱေလးက်ံဳးနဲ့ ခံတပ္ျကီးကေတာ့ မႏၱေလးျမိဳ့ျကီးရဲ့အသည္းနွလံုးအျဖစ္ တာ၀န္ထမ္းေဆာင္ေနဦးမွာပါပဲ။

Unicode Version

 

Mandalay ဒီဒေသဟာတော့ အထက်မြန်မာပြည်ရဲ့အသည်းနှလုံးလို့ဆိုလို့ရပါတယ်။ နောက်ပြီးတော့ မြန်မာ့ယဉ်ကျေးမှု၊အနုပညာတွေပေါင်းစုံရာဒေသတစ်ခုလို့လည်းသိထားကြပါတယ်။မန္တလေးဆိုတာရန်ကုန်ပြီးသွားရင် နောက်ကလိုက်တဲ့မြန်မာနိုင်ငံရဲ့ ဒုတိယအကြီးဆုံးမြို့တော်ကြီးတစ်ခုလည်းဖြစ်ပါတယ်။ နောက်တစ်ခုအနေနဲ့ကတော့ မန္တလေးမြို့တော်ကြီးဟာ မြန်မာနိုင်ငံရဲ့ နောက်ဆုံးမင်းဆက် တော်ဝင်ဘုရင်တွေနန်းစိုက်ခဲ့တဲ့ နေရာလည်းဖြစ်ပါတယ်။ မန္တလေးမြို့ဟာဧရာဝတီ မြစ်ရဲ့ အရှေ့ဘက်ကမ်းတစ်လျှောက်မှာတည်ရှိပါတယ်။ မြို့ရဲ့ တည်နေရာကရေရလွယ်တဲ့နေရာတစ်လျှောက်မှာ ရှိနေတာရယ် မြို့တည်ထားပုံရယ်ကြောင့်အထက်မြန်မာပြည်ရဲ့ စီးပွားရေးအချက်အချာကျတဲ့ဒေသတစ်ခု ဖြစ်နေပါတယ်။

စိတ်ဝင်စားဖို့ကောင်းတဲ့ နာမည်ကြီးတဲ့နေရာများ

 

ဦးပိန် တံတား။

 

Mandalay-Region

ဒီတံတားကြီးကိုလူအင်အားနဲ့ ကျွန်းသစ်တွေအသုံးပြုကာဆောက်ထားပြီးအရှည်ဆုံးကျွန်းတံတားဆိုပြီးသတ်မှတ်ထားကြပါတယ် အရှည်ကတော့ 1.2km ရှိပြီးသူ့ကို ၁၈၅၉ခုနှစ်ကဆောက်ထားပါတယ်။ တံတားကတော့ အမရပူရနားကတောင်သမန်အင်းနားမှာတည်ရှိပါတယ်။ တံတားကြီးဆောက်ခဲ့ခြင်းရည်ရွယ်ချက်ကတော့ ဒေသခံတွေအတွက် ကန်ကြီးကိုကျော်ပြီးလမ်းလျှောက်ဖြတ်ဖို့အတွက် ရည်ရွယ်ပြီးဆောက်ခဲ့ခြင်းဖြစ်ပါတယ်။ ဒီတံတားကြီးဟာဆိုရင် ကမ္ဘာလှည့်ခရီးသွားတွေကိုအဆွဲဆောင်နိုင်ဆုံးအရာတစ်ခုဖြစ်ပြီးသူ့ကိုစဆောက်ခဲ့တဲ့ ရည်ရွယ်ချက်အတိုင်းလည်းလူတွေ နေ့စဉ်ဖြတ်သန်းသွားလို့ရအောင် နှစ်ပေါင်းကြာရှည်စွာဆောင်ရွက်နေဆဲဖြစ်ပါတယ်။တံတားကြီးနားမှာအမှတ်တရပစ္စည်းရောင်းဆိုင်များ၊ စားသောက်ဆိုင်များ၊ အမှတ်တရလက်ဆောင်များ ဝယ်ဖို့ ဆိုင်တွေအများကြီးရှိပါတယ်။ ဦးပိန်တံတားဟာကမ္ဘာလှည့်ခရီးသွားတွေနဲ့ လူတန်းစားအလွှာအားလုံးတို့အတွက် လှပတဲ့ ရှုခင်းတွေ ကြိုက်သူတွေအားလုံးအတွက် ဓာတ်ပုံလှလှလေးရိုက်ဖို့၊ ဗီဒီယိုလှလှလေးရိုက်ဖို့အတွက် နတ်ဘုံနတ်နန်းပါပဲ။ တံတားကြီးကိုသွားလည်ဖို့အကောင်းဆုံးအချိန်ကတော့ ညနေနေဝင်တာကို တံတားကနေကြည့်ဖို့အတွက်ဖြစ်တာကြောင့် ညနေစောင်းလောက်မှာကောင်းကင်ကြီးနဲ့အောက်ကကန်ရဲ့ရေပြင်ကရွှေရောင်တဖြတ်ဖြတ်လတ်တဲ့ လှပတဲ့ ရှုခင်းကို ကြည့်ပြီး နေဝင်ချိန်တွေကို စောင့်ကြည့်လို့ရပါတယ်။ ဦးပိန်တံတားကနေမြင်ရတဲ့ နေဝင်ချိန်ပုံတွေကိုပို့စ်စကဒ်တွေ၊ ပန်းချီကားတွေ ဓာတ်ပုံတွေ မရေမတွက်နိုင်အောင် ရှိနေခဲ့ပြီးသား ဖြစ်ပါတယ်။

မန္တလေးတောင်။

 

Mandalay-Region

ပေပေါင်း ၇၉၀ (၂၄၀မီတာ) အမြင့်ရှိပြီး မန္တလေးမြို့ရဲ့အမြင့်ဆုံးနေရာမှာထင်ရှားစွာဒီတောင်ကရှိနေပါတယ်။မန္တလေးတောင်ဟာဆိုရင် မြို့လည်ခေါင်ကနေပြီးအရှေ့မြောက်ဘက်လောက်မှာတည်ရှိပါတယ်။ တောင်ထိပ်မှာတော့ ဆုတောင်းပြည့်ဘုရားရှိပြီးအံ့သြစရာဗိသုကာလက်ရာနဲ့သပ္ပာယ်စွာတည်ထားပါတယ်။ တောင်ပေါ ်ကနေကြည့်ပါက မန္တလေးတစ်မြို့လုံးကို ခြုံပြီးအကုန်မြင်နေရပါတယ်။ တိမ်ကင်းစင်တဲ့နေသာတဲ့နေ့မျိုးမှာဆိုပါက မိုးကုတ်စက်ဝိုင်းစွန်းထိမြင်ရပါတယ်။ တောင်ခြေကနေပြီးတော့ ထိပ်ဆုံးအမြင်ရဆုံးနေရာထိဆိုပါကလှေကားထစ် ၁၇၉၂ထစ်ရှိပါတယ်။လမ်းတစ်ဝက်လောက်မှာတော့ မတ်တပ်ရပ်နေတဲ့ ရပ်တော်မူဗုဒ္ဓရုပ်ပွားတော်ရှိကာရုပ်ပွားတော်ရဲ့ ညာလက်တော်ကမြို့ဘက်ကိုလက်ညွှန်ပြနေတဲ့ ပုံစံထုထားပါတယ်။ ပြောကြတာကတော့ ဗုဒ္ဓရုပ်ပွားတော်ကအခုနန်းတွင်းတည်ရှိတဲ့နေရာမှာ ကြီးကျယ်မြင့်မြတ်တဲ့ နန်းတော်ကြီးတစ်ခု၊ဘုရင်တွေအတွက် နေရာတစ်ခု ဖြစ်မယ်လို့ နမိတဖတ်ခဲ့တယ်ညွှန်ပြခဲ့တယ်လို့ ဆိုကြါပတယ်။ တောင်ပေါ ်မရောက်ခင်နားလေးမှာမြွေကြီးနှစ်ကောင် ရုပ်ထုလည်းရှိပါသေးတယ်။ ရပ်တော်မူဗုဒ္ဓရုပ်ပွားတော်ဆီကိုလာဖူးတဲ့မြွေကြီးနှစ်ကောင်ရှိခဲ့တယ်ဆိုတဲ့ အမှတ်တရအနေနဲ့ရုပ်ထုထုထားတာဖြစ်ပါတယ်။ အကောင်းဆုံးလည်ဖို့ကောင်းတဲ့အချိန်ကတော့ ညနေခင်းနေဝင်ချိန် ၅နာရီ ၅ခွဲလောက်ကအကောင်းဆုံးဖြစ်ပါတယ်။

မြန်မာ့ရုပ်သေး

 

Mandalay-Region မန္တလေးမှာအရမ်းနာမည်ကြီးတဲ့ ရုပ်သေးပြတဲ့ ပြဇာတ်ရုံကြီးရှိပါတယ်။ စင်သေးသေးလေးပေါ ်မှာအလှဆင်ထားတဲ့ ရုပ်သေးရုပ်လေးတွေဟာရှေးခေတ် သမိုင်းကြောင်းတွေ၊မြန်မာ့ရိုးရာပုံပြင်တွေကိုအရောင်စုံလင်စွာ၊ ကျွမ်းကျင်စွာအသေးစိတ်ကပြဖျော်ဖြေကြပါတယ်။ ရုပ်သေးစင်ပေါ ်ကကားလိပ်လေးကို မ တင်လိုက်တာနဲ့ စင်ပေါ ်မှာလက်နဲ့ပြုလုပ်ထားတဲ့အရမ်းကိုအသေးစိတ်ကျတဲ့ ရုပ်သေးရုပ်လေးတွေရယ် ရုပ်သေးကပြဖျော်ဖြေတဲ့ သူတွေကလည်းအသက်၈၀နဲ့၉၀ကြားလောက် တွေဖြစ်တာကိုတွေ့လိုက်ရလု့ိအရမ်းအံ့သြကြရပါတယ်။ ဒီရုပ်သေးကပြသူတွေဟာနှစ်ပေါင်းများစွာရုပ်သေးကပြ ပြုလုပ်ဖျော်ဖြေလာကြတဲ့သူတွေဖြစ်လို့အရမ်းကို ကျွမ်းကျင်ကြကာကမ္ဘာ့စင်မြင့်ပေါ ်တွေမှာတောင်ပြသခဲ့ကြဖူးတဲ့သူတွေဖြစ်ပါတယ်။ အံ့သြစရာကောင်းတဲ့ လှပတဲ့ မတူထူးခြားတဲ့ ရုပ်သေးမျိုးစုံကိုလည်းဒီနေရာမှာဝယ်ယူလို့ရပါတယ်။

မဟာမုဏိဘုရား။

 

Mandalay-Region

မန္တလေးမှာအရမ်းကိုနာမည်ကြီးကျော်ကြားတဲ့ ဗုဒ္ဓဆင်းတုတော် ဘုရားတစ်ဆူဖြစ်ပါတယ်။ နေ့စဉ်နဲ့အမျှ ထောင်ချီတဲ့ဘုရားဖူးတွေဟာ ၁၃ပေ အမြင့်ရှိတဲ့ ထိုင်တော်မူမဟာမုဏိဗုဒ္ဓ ရုပ်ပွားတော်ကိုလာရောက်ဖူးမျှော်ကြပါတယ်။ ဒီဘုရားကြီးဟာဆိုရင် လွန်ခဲ့တဲ့ နှစ်ပေါင်း ၂ထောင်ကျော်ကတည်းက တည်ထားခဲ့တာလု့ိယူဆရပါတယ်။ နှစ်ပေါင်းရာချီကတည်းကဘုရားကြီးကိုရွှေဆိုင်းတွေ ပူဇော်ခဲ့တာကြောင့်မို့ဘုရားကြီးရဲ့ ကိုယ်ထည်မှာရွှေတွေကြောင့်အဖုအထစ်တွေနဲ့ဖြစ်ကာရွှေထုထည်အစစ်ကို ၆လက်မ ထုလောက်ရှိနေပြီဖြစ်ပါတယ်။ ရွှေဆိုင်းကပ်တဲ့အခါမှာလည်းအမျိုးသမီးတွေကတော့ လက်နဲ့အနီးကပ်သွားကပ်လို့မရပါဘူးအမျိုးသားတွေသာသွားပြီးကပ်ခွင့်ရှိပါတယ်။ ရွှေဆိုင်းကပ်တဲ့အခါဘုရားကြီးရဲ့ မျက်နှာတော်ကိုကပ်ခွင့်မရှိပါဘူး။ ဘုရားကြီးရဲ့ မျက်နှာတော်ကို မနက်၄နာရီမှာ နေ့စဉ် မျက်နှာတော်သစ်ပေးခြင်း ပြုလုပ်ကြပါတယ်။မဟာမုနိဘုရားရဲ့ အရှေ့မြောက်အပြင်ဘက် အထွက်မှာတော့မဟာဗုဒ္ဓဓမ္မ ပြတိုက်ကြီးရှိပြီးဗုဒ္ဓမြတ်စွာဘုရားရဲ့ သက်ရှိထင်ရှားရှိစဉ်ကအကြောင်းအရာများကိုပုံပြင်သဖွယ် ပြသထားတဲံအနုပညာလက်ရာများ၊ ရှေးခေတ်ကတူးဖော်ရရှိခဲ့တဲ့ သမိုင်းဝင်လက်ရာပစ္စည်းများပြသထားတဲ့ ပြတိုက်ရှိပါတယ်။အလယ်ပေါက် အဆောင်ကနေပြီးတော့ သွားရင်အပေါ ်က အမိုးမှာရွှေတွေနဲ့ မိုးထားတဲ့ လှပရှုပ်ထွေးနေတဲ့အမိုးရှိပြီးရှည်လျားလှတဲ့ကွန်ကရစ်ဟောခန်းကြီးနေ ၄မျက်နှာဘက်လုံးကို သွားတဲ့ လမ်းတွေရှီပါတယ်။ ဘုရားရဲ့ဆောင်းတန်းလေးဘက်လုံးမှာဘုရားတရားနဲ့ဆိုင်တဲ့ ပစ္စည်းပစ္စယတွေ ရောင်းတဲ့ဆိုင်တွေနဲ့နေရာလပ်မကျန်အောင် ပြည့်နေပါတယ်။ အနောက်ဘက်အပေါက်ဟာဆိုရင်တော့ ၈၄လမ်းဘက်ကို ရောက်ပြီးတော့ အဲ့ဘက်ကနေထွက်လိုက်မယ်ဆိုရင် လှပ ကျွမ်းကျင်စွာထုလုပ်ထားတဲ့ ဗုဒ္ဓရုပ်ပွားတော်အဆူဆူ ပြုလုပ်တဲ့ ဆိုင်တွေ၊နေရာတွေကိုသင်တွေ့ရမှာပါ။

ဗားကရာကျောင်

 

Mandalay-Region ဒီဘုန်းကြီးကျောင်းကတော့ အင်းဝမှာ လူသိများကျော်ကြားခဲ့တဲ့ ဘုန်းကြီးကျောင်းတစ်ခုပဲဖြစ်ပါတယ်။ လှပတဲ့ကျွန်းသစ်တွေဆောက်ထားတဲ့ဘုန်းကြီးကျောင်းကို၁၈၃၄ခုနှစ်က ဆောက်လုပ်ခဲ့ပြီး အင်းဝရဲ့ နာမည်ကြီးအကျော်ကြားဆုံးကမ္ဘာ့လှည့်ခရီးသည်တွေကိုဆွဲဆောင်နိုင်တဲ့နေရာတစ်ခုဖြစ်ပါတယ်။ ဒီကျောင်းကိုတော့ ကျွန်းသစ်ဒေါက်တိုင် ၂၆၇နဲ့ ဆောက်ထားပြီးအကြီးဆုံးက ပေ၆၀ရှည်ကာ ၉ပေမျှအကျယ်ရှိပါတယ်။ အဲ့ဒါကြောင့်ပဲဒီကျောင်းဟာအေးမြပြီးတော့ ဆုတောင်းလို့ကောင်း၊ တရားမှတ်လို့ကောင်းတဲ့နေရာတစ်ခုဖြစ်ပြီးရှေးဟောင်းကျမှုကိုလည်းခံစားမြင်တွေ့ရမှာပါ။ သစ်သားမှာတော့ ဒေါင်းပုံစံ၊ ကြာပန်းပုံစံဒီဇိုင်းတွေကိုဆွဲထားပါတယ်။ ကမ္ဘာ့လှည့်ခရီးသွားတွေ၊ လာလည်တဲ့သူတွေနဲ့ အမြဲမပြတ်ပြည့်နေတာတောင်မှ ဒီကျောင်းကြီးဟာဆိုရင် ဘုန်းကြီးကျောင်းတစ်ခုအဖြစ်ကောင်းစွာလည်ပတ်နိုင်ပါသေးတယ်။

မန္တလေးမှ လူများ။

 

မန္တလေးလူဦးရေဟာအခုလက်ရှိမှာတစ်သန်းလို့ ခန့်မှန်းရပြီး ၂၀၂၅လောက်မှာ ၁သန်းခွဲလောက်ထိတိုးလာမယ်လို့မျှော်လင့်ထားကြပါတယ်။ မန္တလေးကို မြန်မာ့ယဉ်ကျေးမှုအချက်အချာကျရာအဓိကဒေသလို့ သတ်မှတ်ခဲ့ကြသော်လည်းလွန်ခဲ့တဲ့ နှစ်ပေါင်း၂၀လောက်ကစပြီး ဟန် တရုတ်လူမျိုးတွေ ဝင်ရောက်လာတာကြောင့် လက်ရှိလူမျိုးစုအပေါ ်သက်ရောက်မှုရှိလာပါတယ်။ အိန္ဒိယကနေရွှေ့ပြောင်းလာသူတွေကလည်းလက်ရှိ မန္တလေးမှာနေထိုင်နေကြပါတယ်။ မြန်မာစကားကအဓိကဘာသာစကားဖြစ်သော်လည်းပဲတရုတ်စကားတရုတ်လူမျိုးတွေကပိုမိုများပြားတိုးပွားလာနေပါတယ်။ မြို့ပေါ ်တွေမှာတော့ အင်္ဂလိပ်စကားကိုတတိယဘာသာစကားအဖြစ် အသုံးပြုကြပါတယ်။

မန္တလေးခံတပ်နှင့် ကျုံး။

 

Mandalay-Fort

မန္တလေးခံတပ်၊ နန်းတွင်းတို့ဟာ မန္တလေးနှင့်မြန်မာနိုင်ငံတို့ရဲ့အကြီးမားဆုံးဂုဏ်ယူစရာနေရာတစ်ခုဖြစ်ပါတယ်။ ဒီခံတပ်ကြီးကိုမင်းတုန်းမင်းကတည်ဆောက်ခဲ့ပြီးမင်းတုန်းမင်းညီတော် ပုဂံမင်း ပြီးတဲ့နောက် မင်းရွှေမြို့တော်ကို ၁၈၅၀မှာမန္တလေးကို မြို့တော်အဖြစ်ရွှေ့ခဲ့ပါတယ်။ ခံတပ်ကြီးရယ်၊လှပတဲ့နန်းတော်ကြီးရယ်နဲ့အခြားသောအရတွေအားလုံးကို၁၈၅၇မှာ ဆောက်ခဲ့ပါတယ်။ ခံတပ်ကြီးကိုတော့နံရံအကြီးအထူကြီးတွေနဲ့ ကျုံးကြီးကကာရံထားပါတယ် ။နံရံကြီးဟာအလွန်ပဲကြီးမားပြီးအကျယ်ကြီးဖြစ်တာမို့ ဘယ်နေရာကကြည့်ကြည့်မြင်နေရပြီးနံရံနားမှာအကာအကွယ်ရဖို့အတွက် အစောင့်တွေပါ ထားပါတယ်။ ဒုတိယကမ္ဘာစစ်ဖြစ်တဲ့အခါမှာ မြန်မာနိုင်ငံကိုဂျပန်တွေအုပ်စိုးချိန် ဂျပန်တွေရဲ့ ရန်သူတွေနဲ့အပြန်အလှန် တိုက်ခိုက်ကျရင်းအထဲကနန်းတွင်းကိုဗုံးဒဏ်၊ စစ်ဘေးဒဏ်နဲ့ ဖျက်စီးခံလိုက်ရပါတယ်။ဒီလိုဖျက်ဆီးခြင်းမခံရခင်မှာနန်းတွင်းထဲက ကျွန်းသစ်နဲ့ဆောက်ထားတဲ့ ဘုန်းကြီးကျောင်းကိုနန်းတွင်းအပြင်ဘက်ကိုရွှေ့လိုက်တာကြောင့် အပြင်မှာအကောင်းအတိုင်းကျန်နေခဲ့တာဖြစ်ပါတယ်။ မန္တလေးတောင်ခြေမှာရှိတဲ့ တော်ဝင်နန်းတော်ဘုန်းကြီးကျောင်းဟာဆိုရင် အခုအချိန်မှာ မန္တလေးမြို့ရဲ့အဓိကအဆွဲဆောင်နိုင်ဆုံးအရာတွေထဲကတစ်ခုအဖြစ်ရှိနေပါတယ်။နန်းတွင်းကို ၁၉၉၀ခုနှစ်မှာ အရင်ကပုံစံအတိုင်း ပြန်လည်တည်ဆောက်ခဲ့ပါတယ်။မိဖုရားတွေအတွက်နန်းဆောင်များအခြားသောနန်းဆောင်များကို ပြန်လည်ဆောက်လုပ်ခဲ့ပါတယ်။ နန်းမြင့်မျှော်စင်ဟာဆိုရင် ကျုံးကြီးပတ်လည် ၃၆၀ဒီဂရီကိုလှည့်ကြည့်လို့ရပြီးရင်သပ်ရှုမောဖွယ်မြင်ကွင်းတွေကိုမြင်ရတာမို့ သေချာပေါက်သွားကိုလည်ရမယ့်နေရာဖြစ်ပါတယ်။ကျုံးပတ်ပတ်လည်ကိုကာထားတဲ့ နံရံတွေကအမြင့်အနေနဲ့ ၈မီတာ၊အထူအနေနဲ့ အောက်ခြေက ၃မီတာ၊အထက်ဘက်ကို ၁.၅မီတာထိထူကာ အုတ်ခဲတွေနဲ့စီပြီးပြုလုပ်ထားပါတယ်။ လေးဘက်လေးတန်ကို၂ကီလိုမီတာရှည်ကာကျုံးကတော့ မီတာ၇၀ရှိပြီး အနက်က ၃မီတာရှိပါတယ်။ခံတပ်ကြီးကိုတော့ သိပ်မကြာသေးမီကပဲ ပြန်လည်ပြုပြင်ထားပါသေးတယ်။ အခုခေတ် ဆောက်လုပ်မှုပုံစံဒီဇိုင်းအတိုင်း ပြန်လည်မွမ်းမံထားပါတယ်။ ဘယ်လိုပဲပြောပြောမန္တလေးကျုံးနဲ့ ခံတပ်ကြီးကတော့ မန္တလေးမြို့ကြီးရဲ့အသည်းနှလုံးအဖြစ် တာဝန်ထမ်းဆောင်နေဦးမှာပါပဲ။

City of Immortality called Amarapura

Mandalay Region

တကၠဆပ္ကိုေရာက္သြားသလိုခံစားရေစမယ့္ TEXAS BAR

Mandalay Region

မႏၲေလးနန္းၿမိဳ႕႐ိုးႏွင့္က်ံဳး

Mandalay Region
Mandalay

`အမ်ိဳးသားကန္ေတာ္ႀကီးဥယ်ာဥ္သို႔ခရီးသြားမွတ္တမ္း’

Mandalay Region
Pyin Oo Lwin

ပုဂံသို့ခရီးသြားျခင္း။

Mandalay Region
Bagan

YGW Garden (Pyin Oo Lwin)

Mandalay Region
Pyin Oo Lwin